Tín hiệu tích cực từ mô hình bác sĩ gia đình

Mô hình bác sĩ gia đình ra đời nhằm cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cơ bản, toàn diện, liên tục cho cá nhân, gia đình và cộng đồng, góp phần giảm quá tải ở các bệnh viện, đến nay đã đạt được những kết quả khích lệ.


Bác sĩ phòng khám gia đình thăm khám cho bệnh nhân. Ảnh: T.D
Báo cáo tại hội nghị sơ kết Đề án “Thí điểm bác sĩ gia đình và xây dựng đề án nhân rộng mô hình bác sĩ gia đình giai đoạn 2016 – 2020” ngày4-8, tại TP.HCM, PGS-TS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, đề án mô hình phòng khám bác sĩ gia đình được Bộ Y tế phê duyệt từ năm 2013 nhằm giảm tải cho các bệnh viện. Đến nay, cả nước có 240 phòng khám bác sĩ gia đình tại TP.HCM, Hà Nội, Khánh Hòa, Thừa Thiên Huế, Tiền Giang, Cần Thơ.

Từ năm 2013 đến tháng 6-2015, các phòng khám bác sĩ gia đình trong cả nước đã thực hiện 353.000 lượt khám, chữa bệnh; cấp cứu cho 2.743 trường hợp; thực hiện thủ thuật cho hơn 7.000 lượt bệnh nhân và chuyển tuyến 11.514 ca; khám bệnh tại nhà cho 2.391 trường hợp và tư vấn 9.879 lượt bệnh nhân. Trong đó, TP.HCM là địa phương có nhiều phòng khám bác sĩ nhất. Theo báo cáo của Sở Y tế TP.HCM, toàn thành phố hiện có 20/23 bệnh viện quận, huyện thành lập phòng khám bác sĩ gia đình với cơ cấu từ một đến 4 bàn khám; cùng với đó có 136/319 trạm y tế đã có phòng khám bác sĩ gia đình với cơ cấu từ một bàn khám trở lên. Ngoài ra, một số cơ sở y tế tư nhân cũng đã tham gia mô hình này. Các phòng khám này đều do các bác sĩ chuyên ngành Y học gia đình phụ trách. Nhiều phòng khám bác sĩ gia đình hoạt động rất tốt như: Phòng khám Đa khoa tư nhân Thành Công, Phòng khám bác sĩ gia đình tại Bệnh viện Quận 2. Các phòng khám này đã sử dụng, quản lý bệnh án bằng phần mềm điện tử, đồng thời tổ chức hội chẩn trực tuyến.

Ngoài hoạt động khám, chữa bệnh tại phòng khám, các phòng khám bác sĩ gia đình thực hiện quản lý sức khỏe, thực hiện công tác phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu, tham gia truyền thông phòng bệnh, vận động tiêm chủng… Về nguồn nhân lực, các trường đại học chuyên ngành y khoa trong cả nước như: Y Hà Nội, Y dược TP.HCM, Y Thái Nguyên, Y Hải Phòng, Y dược Huế, Y dược Cần Thơ… đã triển khai đào tạo chuyên khoa cấp I ngành Y học gia đình. Đến nay, các địa phương đã cử gần 759 cán bộ y tế học chuyên ngành Y khoa gia đình. Phó Giáo sư Phạm Lê An, Trưởng Trung tâm Đào tạo bác sĩ gia đình, Trường Đại học Y dược TP.HCM cho biết, để nâng cao chất lượng đào tạo bác sĩ gia đình, Trung tâm đã chú trọng đến thực hành y học gia đình. Đến nay, Trung tâm đã xây dựng hệ thống phòng khám thực hành y học gia đình lồng ghép trong 8 cơ sở y tế công và tư trên địa bàn TP.HCM.

“Đây là những kết quả đáng ghi nhận, đánh giá sự khởi đầu đúng hướng, phù hợp xã hội, góp phần giảm quá tải bệnh viện, giải quyết búc xúc của xã hội. Để tiếp tục tăng cường y tế cơ sở, tăng cường chăm sóc sức khỏe ban đầu, mô hình bác sĩ gia đình rất cần thiết được nhân rộng”, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến nhấn mạnh.

PGS-TS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục QLKCB cho biết, đến nay, cả nước có 240 phòng khám bác sĩ gia đình tại TP.HCM, Hà Nội, Khánh Hòa, Thừa Thiên Huế, Tiền Giang, Cần Thơ.

Tuy nhiên, theo đại diện nhiều Sở Y tế địa phương, mô hình bác sĩ gia đình lồng ghép với trạm y tế hiện nay đang gặp nhiều khó khăn do người dân chưa tin tưởng vào chất lượng dịch vụ khám, chữa bệnh tại trạm y tế nên không đến khám. Người đến trạm y tế đa số là những người nghèo do không đủ điều kiện chi trả phí dịch vụ. Nhưng danh mục được phép khám chữa bệnh tại trạm y tế còn hạn chế; các trang thiết bị y tế, thuốc điều trị chưa đầy đủ, hạn hẹp về số lượng và chủng loại; một số thuốc điều trị các bệnh mãn tính như đái tháo đường, hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính… không được cấp tại trạm y tế. Vì thế, các trạm y tế phường/xã triển khai mô hình bác sĩ gia đình cũng không thu hút được sự quan tâm của người dân.

Mặt khác, khi triển khai mô hình này trong hệ thống y tế tư nhân, việc cấp chứng chỉ hành nghề đòi hỏi bác sĩ phải có văn bằng chuyên ngành Y học gia đình nên nhiều bác sĩ đã được đào tạo chuyên khoa khác không muốn đào tạo lại. Ông Hoàng Hữu Nam, Phó Giám đốc Sở Y tế Thừa Thiên Huế cũng cho biết, Bộ Y tế cần sớm ban hành hướng dẫn chi tiết, quy định cụ thể chức năng nhiệm vụ của các trạm y tế và phòng khám bác sĩ gia đình lồng ghép với trạm y tế; khẩn trương xây dựng phần mềm quản lý sức khỏe theo đề án bác sĩ gia đình và sớm ban hành các quy định thiết lập, chia sẻ dữ liệu giữa phòng khám bác sĩ gia đình với các cơ sở y tế khác, đặc biệt là với cơ sở y tế tuyến trên để theo dõi toàn diện, liên tục bệnh lý của người bệnh.


Theo