Bệnh do vi rút Zika nguy hiểm như thế nào? Các biện pháp phòng chống?

Bệnh do vi rút Zika là bệnh truyền nhiễm cấp tính do muỗi truyền, thuộc họ Arbovirus nhóm Flaviviridae, cùng nhóm với các vi rút sốt xuất huyết Dengue, viêm não Nhật Bản, Chikungunya, sốt vàng và sốt Tây sông Nile.



Vi rút Zika được phát hiện đầu tiên từ khỉ Rhesus vào năm 1947 tại rừng Zika thuộc Uganda. Trường hợp bệnh đầu tiên trên người ghi nhận tại Uganda và Tanzania năm 1952. Năm 2007, vụ dịch đầu tiên xảy ra tại đảo Yap (Micronesia) với 185 trường hợp, đến năm 2013 vụ dịch lớn tại Polynesia của Pháp với khoảng 10.000 trường hợp trong đó có 70 trường hợp nghi ngờ có lien quan tới biến chứng thần kinh (hội chứng Guillain-Barré) hoặc biến chứng tự miễn, không có trường hợp tử vong.

Năm 2015, dịch lan rộng ở khu vực Nam Mỹ, khu vực Đông Nam Á bệnh do vi rút Zika được ghi nhận tại Thái Lan và Indonesia. Trên thế giới, tính đến ngày 29/01/2016 có 31 quốc gia ghi nhận trường hợp nhiễm vi rút Zika, chưa có trường hợp tử vong nào. Bệnh không lây truyền trực tiếp từ người sang người mà do muỗi truyền bệnh, thời gian ủ bệnh từ 3 đến 12 ngày, người bệnh có biểu hiện như sốt, phát ban trên da, viêm kết mạc, đau khớp, đau cơ và đau đầu.

Các triệu chứng, phương thức lây truyền của bệnh giống với sốt xuất huyết, đặc biệt bệnh này đến 80% không có biểu hiện lâm sàng nên rất khó phát hiện. Bệnh do vi rút Zika được cho là có mối lien quan tới hội chứng đầu nhỏ (bệnh đầu nhỏ) ở trẻ sơ sinh, hội chứng Guillain-Barré, một loại rối loạn hệ thống miễn dịch tác động đến thần kinh gây ra hiện tượng yếu cơ ở tay, tuy nhiên cho đến nay vẫn chưa có bằng chứng khoa học chứng minh các biến chứng này là do nhiễm vi rút Zika. Để chủ động phòng chống bệnh do vi rút Zika, phát hiện sớm và có những biện pháp điều trị kịp thời thì người dân cần:
  1. Thường xuyên áp dụng các biện pháp diệt lăng quăng/bọ gậy, diệt muỗi; thường xuyên ngủ màn và sử dụng các biện pháp khác phòng, chống muỗi đốt.
  2. Hạn chế đi tới các vùng đang có dịch khi không cần thiết, đặc biệt đối với phụ nữ đang mang thai, những người mắc các bệnh suy giảm miễn dịch... Nếu phải đi, cần tìm hiểu kỹ các thông tin về tình hình dịch bệnh tại nơi đến để chủ động áp dụng các biện pháp phòng ngừa lây nhiễm phù hợp cho bản thân.
  3. Người đi về từ vùng có dịch tự theo dõi tình trạng sức khỏe trong vòng 12 ngày và khi có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh phải thông báo ngay cho cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn, cách ly và điều trị kịp thời.
  4. Tăng cường sức khỏe bằng cách có chế độ ăn uống, nghỉ ngơi, sinh hoạt hợp lý.
  5. Thường xuyên cập nhật thông tin và cách phòng chống dịch bệnh do vi rút Zika trên các trang thông tin điện tử của Bộ Y tế, Sở Y tế và Trung tâm Y tế Dự phòng Hà Nội để biết thêm chi tiết.

Duy Tuân – TTYTDP Hà Nội